Eolas faoin gCeathrú Rua

Máirtín Ó Cadhain

Ainmníodh Ionad an Acadaimh: An Cheathrú Rua in ómós Mháirtín Uí Chadhain. 
B' as an Cnocán Glas, sa Spidéal don Chadhnach. Duine de mhórscríbhneoirí na Gaeilge a bhí ann, a raibh a chroí agus a anam sa Ghaeltacht agus baint lárnach aige le cumainn agus eagraíochtaí éagsúla a rinne iarracht caighdeán maireachtála na Gaeltachta a fheabhsú agus cearta bunúsacha a bhaint amach don phobal.

Gan amhras, is é an dráma cáiliúil, Cré na Cille, mórshaothar litríochta an Chadhnaigh.

Tá an tIonad suite i lár shráidbhaile na Ceathrún Rua, áit atá i gcroílár Ghaeltacht Chonamara, timpeall agus leathuair an chloig siar ar bhóthar an chósta ó Chathair na Gaillimhe.

An Ghaeltacht

Is ceantar láidir Gaeltachta é ceantar na Ceathrún Rua agus tá clú agus cáil air i bhfad agus i ngearr mar is ceantar é a bhfuil tarraingt na ndaoine air leis na blianta. Meallann áilleacht na háite, nádúr na ndaoine, saibhreas an chultúir agus, ar ndóigh, líofacht na Gaeilge, an cuairteoir ar ais go dtí An Cheathrú Rua bliain i ndiaidh bliana. Tá An Cheathrú Rua buailte ar an gcósta agus tá cáil mhór ar a cuid tránna glana, Trá an Dóilín (trá choiréalach) san áireamh. De bharr cáil a cuid áilleachta, tá an-tarraingt ar an áit ag ealaíontóirí, amhránaithe sean-nóis, lucht seoltóireachta agus tá dreach tíre Chonamara mar inspioráid ag lucht ealaíne, ceoil agus litríochta mar is léir ón iliomad saothar atá bunaithe ar an gceantar. 

Tá deis ag an mac léinn le linn dó nó di a bheith ag freastal ar chúrsa ollscoile san Ionad an sean agus an nua a fheiceáil ag sní trí chéile - an ceol, na tionscail, na hamhráin, an damhsa, an teicneolaíocht, na féilte bád, an dúlra. Tá ar chumas an mhic léinn a bheith lánpháirteach i gcultúr sainiúil na Gaeltachta.

Tá áiseanna den scoth ar fáil san Ionad. Tá trí ríomhlann ann, ina bhfuil bogearraí agus trealamh cumarsáide, teicneolaíocht faisnéise agus aistriúcháin, stiúideo fuaime, seomra stiúrtha, seomra eagarthóireachta, seomra iarléirithe teilifíse agus seomraí ranga. Tá rochtain ann ar gach seirbhís a chuireann an Ollscoil ar fáil tríd an Idirlíon do mhic léinn.

Lóistín

Tá go leor roghanna éagsúla ar fáil maidir le lóistín i gceantar na Ceathrún Rua. Tá tithe ar cíos, árasáin, tithe lóistín, agus óstlanna ann. Cuireann an tIonad liosta cuimsitheach lóistín ar fáil do mhic léinn a dhéanann cúrsaí linn.

Córas Iompair

Bus

Tá seirbhís bus poiblí sa cheantar agus téann busanna go rialta idir Cathair na Gaillimhe agus An Cheathrú Rua.

Bus Éireann 
Guthán (Busáras na Gaillimhe): 00 353 91 562 000.

Córas Leighis

Dochtúirí

Cógaslanna

• An tIonad Sláinte
  Fón:  00 353 595202
• An Dr Mary Feerick
  Fón:  00 353 595202
• An Dr Edward Harty
  Fón: 00 353 572121
• An Dr Ann Gillan
  Fón: 00 353 595019

• Tí Agatha Uí Mhistéil
  Fón: 00 353 91 595154
  
  
  
  

Seirbhísí

• An Leabharlann
  Fón: 00 353 91 595 733
  
  

• Bank Aontas Éireann (AIB)
  Fón: 00 353 91 595218
• Comhar Creidmheasa Cholm Cille Teo
  Fón: 00 353 91 869915

• Teach an Phoist
  Fón: 00 353 91 595

• Taisteal na Ceathrún Rua
  Fón: 00 353 91 572227

• cupantae.ie
  Fón: 00 353 91 869814
  
  
  
  
  
  

• Tí Mhary Joe
  Fón: 00 353 91 595021
• JK Hair Design
  Fón: 00 353 91 869753
• Pigtails
  Fón: 00 353 91 869865
• The Hair Studio
  Fón: 00 353 91 506777

• Leictró Chonamara
  Fón: 00 353 91 595092

Clubanna

• CLG An Cheathrú Rua.
• Club Sacair Mhic Dara.
• Club Snámha.
• Club Badmantain.
• Club Karate.
• Club Cispheile na Ceathrún Rua.

Tá Galf Chumann Oileáin Chonamara suite in Eanach Mheáin, Leitir Móir. Is cúrsa naoi bpoll atá ann.

Tá cumann drámaíochta ar an gCeathrú Rua, freisin.

Na Meáin

Tá tionscal na meán Gaeilge an-láidir i gConamara agus is amhlaidh atá lena lán eagraíochtaí agus gnólachtaí eile atá teanga-lárnaithe.

Tá ceanncheathrú RTÉ Raidió na Gaeltachta ar leac an dorais againn i gCasla agus Teilifís na Gaeilge 20 nóiméad soir an bóthar i mBaile na hAbhann. Is ar an gCeathrú Rua a fhoilsítear an nuachtán náisiúnta Gaeilge Foinse. Tá go leor cuideachtaí físe sa cheantar freisin, cosúil le Telegael, EO Teilifís, Gaelmedia, agus Abú Media.

Tá an chuideachta foilsitheoireachta, Cló Iar-Chonnachta lonnaithe thoir in Indreabhán. Tá ceanncheathrú Údarás na Gaeltachta sna Forbacha chomh maith leis An Roinn Gnóthaí Pobail, Tuaithe agus Gaeltachta.

Tá tionscal an aistriúcháin ag forbairt sa cheantar freisin agus cuideachtaí ar nós Europus agus TMI ag cur seirbhísí aistriúcháin agus fotheidealaithe ar fáil go náisiúnta agus go hidirnáisiúnta.

Tá dhá Choláiste Samhraidh Gaeilge ar an gCeathrú Rua: Coláiste Cholumba agus Coláiste Chiaráin.